Opowieści z Finlandii


Helsinki - kościół luterańskiHelsinki - kościół luterański
W dniach 20 - 27 września odbyło się w Finlandii, w mieście Tampere, seminarium szkoleniowe zorganizowane przez Ośrodek Edukacji Informatycznej i Zastosowań Komputerów w Warszawie oraz Unię Europejskich Federalistów POLSKA. Należałam do grona jego uczestników.
Program seminarium obejmował zagadnienia z zakresu wykorzystania technologii informacyjnej w szkołach fińskich oraz kształcenie pracujących w tej dziedzinie nauczycieli i pedagogów. A także uzyskanie informacji na temat aktualnych tendencji w metodyce pracy z dziećmi i młodzieżą, wizyty w placówkach szkolnych oraz spotkania informacyjne z dyrektorami odwiedzanych placówek, nauczycielami i wychowawcami i oczywiście elementy turystyczne.
Finlandia jest jednym z krajów skandynawskich. Jej południkowe położenie sprawia, że klimat jest zróżnicowany. Na północy, w Laponii - krainie Św. Mikołaja panuje klimat polarny, a na południu umiarkowany, zbliżony do naszego. Jest to kraina jezior i lasów (zajmują 69 % powierzchni całego kraju). Mała ilość zakładów przemysłowych zapewnia czystość atmosfery. Podam trochę faktów, które przybliżą nam ten egzotyczny kraj. Ludność liczy 5.098 mln mieszkańców, a średnie zaludnienie to 5,5 osób/km2. Narodowości: Finowie, Szwedzi, Lapończycy, Cyganie, Tatarzy. Języki: fiński 93,5%, szwedzki 6,3% i rosyjski. Wydobywa się tutaj rudy miedzi, cynku, żelaza, chromu i niklu. Podstawowe gałęzie przemysłu, to przemysł: drzewny i celulozowo-papierniczy, metalowy, maszynowy, hutnictwo żelaza i metali nieżelaznych, a także telekomunikacyjny - telefony Nokia. Rolnictwo opiera się przede wszystkim na hodowli bydła typu mlecznego, a na północy reniferów. Rozwinięte jest oczywiście leśnictwo - powierzchnia lasów stanowi 69% powierzchni całego kraju.
Oprócz Mikołaja w Finlandii mieszkają także Muminki. Są to istoty o antropomorficznej budowie ciała (nieco podobne do hipopotamów). Zamieszkują one pewną dolinę gdzieś w Finlandii. Muminki są bohaterami cyklu dziewięciu książek fińskiej pisarki Tove Jansson. Według niej samej są one odmianą trolli. Pierwsza książka o Muminkach, "Małe trolle i duża powódź", została napisana przez Tove Jansson w 1945.
Helsinki - katedra prawosławnaHelsinki - katedra
prawosławna

Stolicą kraju są Helsinki. Fińskie miasto charakteryzuje się mieszanką stylów architektonicznych. W miastach nie ma Starówki, jest dużo parków i skwerów. Przeważają nowe, "klockowe" domy o przeciętnej wysokości sześciu pięter. Ich charakterystyczną cechą jest brak klamek i domofonów oraz szczotka do czyszczenia butów przed drzwiami wejściowymi. Finowie bardzo cenią sobie czystość i porządek.

Są postrzegani jako ludzie chłodni, zamknięci w sobie. Nic podobnego. Są bardzo serdeczni, życzliwi, chętni do pomocy. Nie odwiedzają się w domach. Dom jest azylem dla rodziny. Spotykają się w restauracjach i kawiarniach, których jest bardzo dużo. Mieszkanie fińskie jest urządzone skromnie, ale funkcjonalnie. Nie ma niepotrzebnych rzeczy. Nieodzownym elementem życia każdego Fina jest sauna. Miejsce spotkań i wypoczynku. Ale nie tylko - jest to pewna filozofia życia. Jest to naród pracowity, oszczędny i praktyczny. Z reguły nie okazują na zewnątrz swoich uczuć. Np. nie witają się przez podanie ręki. Obca jest im zazdrość i złośliwość, są bardzo punktualni i obowiązkowi.
Finlandia to bezpieczny kraj. Napady, kradzieże zdarzają się o wiele rzadziej niż w innych krajach. Nikt nie kradnie rowerów zostawianych bez zabezpieczenia przed szkołą, sklepem czy biblioteką. Pięknym zjawiskiem w Finlandii są białe noce i zorza polarna.
W następnej opowieści przedstawię fiński system edukacji. Cdn

Teresa Ryba


Edukacja z Finlandii


W szkole podstawowejW szkole podstawowej
Rząd fiński przywiązuje bardzo dużą wagę do kształcenia społeczeństwa. Na oświatę przeznacza 7% dochodu narodowego. Kształcenie jest prowadzone zarówno dla dzieci i młodzieży jak i dla dorosłych. Nauka dzieci i młodzieży jest całkowicie bezpłatna. Dziecku zapewnia się podręczniki, pomoce naukowe, wyżywienie, dowóz do szkoły. Każda placówka edukacyjna posiada psycho­loga, pedagoga, nauczycieli od zajęć wyrównawczych, lekarza, pielęgniarkę i stomatologa. Jeżeli dziecko potrzebuje innej specjalistycznej pomocy, to jest mu ona udzielana. Język fiński jest bardzo trudnym językiem i mało popularnym. Dlatego, aby umożliwić pełną komunikację z całym świa­tem wprowadzono naukę języka angielskie­go od klasy pierwszej. Obecnie około 50%% społeczeństwa posługuje się tym językiem. Ze względu na bezpieczeństwo szkoły są za­mykane, dzieci nie wychodzą same na prze­rwie na zewnątrz. W klasach młodszych dzieci mogą chodzić w szkole na boso. Szkoły są bardzo czyste. Lekcje prowadzone są metodami wykorzystującymi sprzęt au­diowizualny. W każdej klasie znajduje się zestaw, który to umożliwia.

W jego skład wchodzi tablica interaktywna, zestaw kom­puterowy, rzutnik multimedialny, kamera, rzutnik pisma. Uczniowie korzystają również z podręczników, zeszytów i innych pomocy dydaktycznych. Rok szkolny obejmuje 190 dni, od połowy sierpnia do początku czerwca. Szkoła podstawowa trwa 9 lat. W wieku 6 lat dzieci idą do zerówki. Gdy mają 7 lat idą do pierwszej klasy. Przez 6 lat lekcje obywają się z jednym nauczycielem. Ocena ucznia jest opisowa. W klasach starszych poszczególne przedmioty realizują różni nauczyciele. Skala oceniania jest od 4 do 10. Po dziewiątej klasie można iść na trzy lata do liceum lub szkoły zawodowej.
W szkole zawodowejW szkole zawodowej
Szkoły zawodowe przypominają nasze dawne techni­ka. Placówki te posiadają bardzo dobrą bazę techniczną. Duża ilość zajęć praktycznych za­pewnia doskonałe przygotowanie do pracy za­wodowej. Po ukończeniu liceum uczniowie zdają egzamin maturalny będący jednocześnie egzaminem wstępnym an studia. Matura składa się z czterech obowiązkowych sprawdzianów: z dwóch języków ojczystych (fiński i szwedzki), języka obcego i matematyki lub przedmiotów ogólnych (humanistycznych i przyrodniczych).

W ramach egzaminu uczniowie mogą również przystąpić do nieobowiązkowych sprawdzianów. Egzaminy są organizowane dwa razy w roku, wiosną i jesienią. Można zdać cały egzamin w jednej sesji lub zdawać go partiami, ale nie dłużej niż przez trzy kolejne sesje. Egzaminy maturalne oceniane są w skali od 0 do 7, ale 1 nie występuje. Najlepsza jest 7, a najniższa promująca - 2, ci, co nie zdali - dostają 0. Prace sprawdzane są dwukrotnie - przez uczącego nauczyciela i komisję zewnętrzną. W szkołach zawodowych istnieją 52 typy kwalifikacji zawodowych obejmujące 116 programów.

Przez trzy lata uczeń zdobywa 120 punktów na wybranych przez siebie dowolnych przedmiotach. Umiejętności i wiedzę uczniów ocenia się po ukończeniu każdego modułu. Po zaliczeniu wszystkich przedmiotów wymienionych w indywidualnym planie kształcenia uczniowie otrzymują świadectwo potwierdzające posiadanie określonych kwalifikacji. Nauka kończy się egzaminem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe. Uczniowie mogą również przystępować do egzaminu maturalnego. Po ukończeniu szkoły można pójść na uniwersytet lub politechnikę Po obu rodzajach szkół jest możliwość dalszego kształcenia na uniwersytecie lub na politechnice. Studia są pięcioletnie. Po trzech latach studenci otrzymują tytuł licencjatu, a po kolejnych dwóch magistra. Jeżeli ktoś chce się kształcić dalej to ma możliwość robienia doktoratu lub studiów podyplomowych. Szkolnictwo wyższe jest bezpłatne, ale istnieje również niewielka ilość uczelni prywatnych.

Teresa Ryba